Monday, March 02, 2009

Who is a rocket scientist?

Хүний захиалгаар блогтоо юм бичиж байгаагүй билээ. Гэтэл саяхан нэг оюутнаас дараах утгатай мэйл ирэхээр нь хүсэлтийг нь биелүүлэхээр шийдэв. Мэйлд: Танд цаг бололцоо байвал блогтоо aerospace engineering-ийн талаар нэг бичлэг оруулаач. Би нэтээс Англи болон Итал хэлээр өчнөөн уншлаа. Үндсэн ойлголт авсан хэдий ч төгслөө гэж бодоход яг Монголын хувьд энэ мэргэжил ямар вэ? Яг юу хийдэг хүн болох бол, Монголд ямар түвшинд байдаг юм бол гэх мэт тайлбарлаж өгч тус болно уу гэжээ.

Ингээд Шаниа Твэйний нэг дуу санаанд ороод энэ талаар нэг юм бичье, хүмүүс бас саналаа хэлэг гэж бодов. Тэр дуунд:

Okay, so you're a rocket scientist
That don't impress me much
So you got the brain but have you got the touch
Don't get me wrong, yeah I think you're alright
But that won't keep me warm in the middle of the night
That don't impress me much
гэж дуулдаг юм. Надад халуун дотно хайр сэтгэл хэрэгтэй болохоос чиний хэчнээн мундаг ухаантай хүн байх чинь надад ямар нэг сэтгэгдэл төрүүлэхгүй байна гэсэн утгатай юмуу даа. хэхэ
Америкт хэн нэг мундаг ухаантай, толгойтой хүн гэсэн утгаар rocket scientist гэдэг үгийг хэрэглэдэг. Учир нь нисэх онгоц, пуужин, сансрын хөлөг зохион бүтээдэг хүмүүсийг ингэж нэрийддэг байсан байна. Харин одоо бол албан ёсны хэллэгт Аerospace engineer, Аerospace engineering гэдэг үгийг хэрэглэдэг болсон гэж болох юм. Тэгэхээр энэ мэргэжил бол товчоор хэлэхэд нисэх онгоц, сансрын хөлөг, түүнтэй холбоотой эд ангиуд, хэрэгсэлүүдийг зохион бүтээдэг инженер хүн гэж ойлгож болох нь.
Мөн эндээс харахад энэ мэргэжил Монголд хэр хэрэгцээтэй мэргэжил вэ гэсэн асуултын хариулт тодхон харагдах болов уу? Манайд нисэх онгоц үйлдвэрлэдэг билүү? Бүүр наанадаж худалдаж авсан онгоцуудаа өөрсдөө засаж чаддаг бил үү? Их засварт илгээв гээд авсан газар луугаа явуулдаг. Харин ойр зуурын урсгал засвар гэж хийдэг гэсэн. Тэгэхээр манайд бол нөгөө лаг толгойтой rocket scientist маань хуучирсан онгоцны засварчин л болох юм уу? Мэдээж тийм өндөр боловсрол олсон хүн өөрөө хүсэхгүй л болов уу. Яахав хүсэл сонирхол байгаад хийвэл мэдээж манай улсад хэрэгтэй л дээ. Гаднаас өндөр үнээр авсан онгоцоо ядаж оношлоод байх юм. Яагаад засаж болохгүй гэж асуувал манай улсад тийм эрх зүйн үндэс байхгүй юм шиг. Мэргэжлийн байгууллага оношлож засварлах ёстой учир буцаадаг гэж ойлгодог. Ингэхээр энэ үнэтэй мэргэжилтэн маань өндөр хөгжилтэй газар л ажиллахыг хүсэх болно.
Гэхдээ үүнд бас муу юм байхгүй ээ. Би өөрөө гадаад руу экспортлох юмтай улс хөгждөг гэж ойлгодог. Мөн хүний оюуныг ч экспортлож болно. Харин ажиллах хүч, булчин экспортлохыг бол дэмждэггүй. Одоохондоо хар ажилчид амьдралаа өөд нь татаад, ар гэрээ тэжээгээд байгаа мэт дүр зураг харагддаг ч хэдэн жилийн дараа наснаасаа эрт хальсан хүмүүсийн зурагнууд зултайгаа үлдэцгээнэ. Дараа нь ар гэр нь дахиад л нэгийгээ гадагш нь илгээх үү? За сэдвээсээ бага зэрэг хальчихлаа.

Эргээд Аerospace engineer рүүгээ оръё. Энэ мэргэжлийн хүн Математик, Онолын механик, Шингэний механик, Астрофизик, Агаармандлын физик, Аэродинамик, Компьютер програмчлал, Электроник гэх мэтчилэн маш өргөн хүрээний мэдлэг, чадвартай хүн байх болно.
Маш өндөр ур чадвартай хүнийг тостой слесарь болгочихвол хэцүү еэ. Манай залуусаас гадаадад оюунаа үнэлүүлээд, амьдарч байгаа хүн олон дуулддаг. Францын Рено фирмийн автомашины загвар зохион бүтээгч, Микрософт фирмийн программистууд, Голландын Их сургуулийн Профессор гэх мэт олон хүний сураг дуулддаг билээ. Хятад улсын өнөөгийн хөгжлийн гол түлхүүр нь оюунлаг хүмүүсээ гадаад руу ихээр илгээсний үр дүн ч гэхэд хилсдэхгүй болов уу. Ингээд та бүгдийн санал?

Labels:

11 Comments:

At 8:11 PM , Blogger tsigaanaa said...

hvselted mini bogino hugatsaand hariu ugsund mash ih bayrlalaa.
MAnaid ene angi bdaggvi,tegeheer MIAT-n engineervvd bvgd mechanic engineer-vvd gesen vg v???????

 
At 5:06 PM , Blogger Otgoo said...

Би МИАТ-ийг сайн мэдэхгүй. Онгоцны техникч гэсэн хүмүүс хуучнаар ЗХУ-д төгссөн байдаг байсан. Одоо тэнд Aerospace engineer ажилладаг ч байж болох юм. Боингийн инженер гэж хүн байдаг гэсэн байх.

 
At 11:21 PM , Blogger arsun said...

"зурагнууд зултайгаа үлдэцгээнэ" yasan unen ug we, gashuun l yum.

 
At 11:23 PM , Blogger altanbileg said...

Tsigaanaagiin huselteer comment bichiye.
Aerospace engineering yamar hun gedgiig deer helchih shig bolloo. Iim mergejiltei hun mongold ene mergejleeree ajillah bolomjgui bolovuu. Harin mergejildee sain, hel us saitai bol gadaadad ondor unelgeeteigeer ajillah bolomjtoi bh.
Bi ch gesen ooroo electronic ch mergejileer togsson. Mongold electroniciin uildver bhgui bolhoor ene chigleleer uneheer ajillah bolomjgui bdg. Magadgui zuragtiin zasvar bol hiij chadah l bh l daa. Gehdee gadaadad mergejileeree ajillah ni iluu sonirholtoi sanagddag.

 
At 12:16 AM , Blogger tsigaanaa said...

This comment has been removed by the author.

 
At 12:47 AM , Blogger tsigaanaa said...

Altanbilegt bayrlalaa.amjilt hvsey! :D

 
At 3:12 PM , Blogger lesson said...

Блогчидоо энэ сайтад орж өөрийн блогт хэрэгтэй нэмэлтүүдийг олж аваарай.
Блог хичээл:
ulesson.blogspot.com

 
At 1:45 PM , Blogger Алагсэндэр said...

http://elbegdorj-fun.blogspot.com

 
At 5:14 PM , Blogger Tedy said...

Сайн байна уу, ...

Блогын баннераа солилцох уу?

marketing@tedy.mn

blog.tedycenter.com/?option=com_blog&view=show&pid=49

 
At 8:17 PM , Blogger Gantulga said...

Hi. Tanii blog taalagddag blogtoo shine medee medeelel otuulahguimu

 
At 2:00 AM , Blogger Tol7tuy said...

It is cool how can I find these people

 

Post a Comment

Subscribe to Post Comments [Atom]

<< Home